Hiện tượng hồng cầu trong máu tăng cao có nguy hiểm không?

0
Cập nhật lần cuối vào

Tăng hồng cầu trong máu là tình trạng các tế bào hồng cầu phát triển quá nhanh có thể dẫn đến tắc nghẽn mạch máu, nguy hiểm đến tính mạng. Tìm hiểu rõ hơn về tình trạng này trong bài viết dưới đây.

1. Hồng cầu là gì?

Hồng cầu là thành phần chiếm đa phần số lượng lớn trong tế bào máu với nhiệm vụ vận chuyển oxy từ phổi đến các mô, vận chuyển CO2 từ các mô lên đào thải ở phổi. Bởi vậy, hồng cầu đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của cơ thể hàng ngày. Khi số lượng hồng cầu (chỉ số RBC) ít hay nhiều hơn so với tiêu chuẩn đều cho thấy những dấu hiệu bất thường từ cơ thể.

Để hiểu rõ hơn về hồng cầu vai trò của hồng cầu, bạn có thể xem TẠI ĐÂY.

2. Hồng cầu tăng là gì?

Chỉ số hồng cầu thường nằm trong khoảng từ 4.2 đến 5.9 triệu tế bào/cm3, tương đương với số lượng hồng cầu được tính theo đơn vị quốc tế là 4.2 đến 5.9 x 1012 tế bào/l. Giá trị chuẩn của chỉ số RBC ở trẻ sơ sinh là 3.8 M/μl, với nữ giới là 3.9 – 5.6 M/μl, còn với nam giới là 4.5 – 6.5 M/μl.

Hồng cầu tăng là hiện tượng chỉ số RBC tăng cao hơn mức bình thường. Tăng hồng cầu khiến các tế bào vận chuyển oxy trong máu, tủy xương hoạt động quá mạnh, tạo ra quá nhiều hồng cầu làm cho máu tăng độ quánh, cô đặc hơn và gây nguy cơ tắc nghẽn máu trong hệ tuần hoàn.

Tăng hồng cầu thường gặp ở những người béo phì, tăng huyết áp, người bị bệnh động mạch vành… Tăng hồng cầu được xác định bằng cách đếm hồng cầu trong máu. Ở người bình thường, 1mm3 có 3,7 đến 4 triệu hồng cầu, những người có lượng hồng cầu dưới 3,5 triệu/ mm3 được xem là thiếu máu, và người có lượng hồng cầu trên 5 triệu/ mm3 được xem là tăng hồng cầu.

3. Biểu hiện cơ thể khi hồng cầu tăng

Người bị tăng hồng cầu thường có các biểu hiện như: Nhức đầu, chóng mặt, đau bụng, đau viêm các dây thần kinh. Da đỏ hoặc xanh tím ở mặt, môi, cổ và các đầy chi, đặc biệt là khi trời lạnh. Lách to, cứng nhẵn. Nghẽn mạch, tăng áp lực tâm thu và phì đại tim, gan to. Bệnh cũng có thể phối hợp với viêm bể thận, u nang thận…

4. Nguyên nhân hồng cầu tăng

Một số nguyên nhân dẫn đến tình trạng tăng hồng cầu trong máu như sau:

Nồng độ oxy thấp

Nồng độ oxy trong máu thấp khiến cơ thể buộc phải gia tăng sản xuất hồng cầu, tình trạng này thường gặp ở người mắc bệnh tim bẩm sinh, suy tim, bệnh bẩm sinh làm giảm khả năng vận chuyển oxy của hồng cầu, độ cao, chứng ngưng thở lúc ngủ, hút thuốc.

Một số loại thuốc kích thích khả năng sản sinh ra tế bào hồng cầu. Đó là các thuốc: Anabolic steroids (một dạng tổng hợp của testosterone), thuốc kích thích tạo hồng cầu (erythropoietin), Doping (thường được dùng trong thi đấu thể thao),…

Tăng nồng độ tế bào hồng cầu

Nếu thành phần chất lỏng trong máu (huyết tương) giảm, số lượng tế bào hồng cầu sẽ tăng lên. Đặc biệt là với tình trạng mất nước.

Do mắc bệnh thận

Thận có thể sản xuất ra nhiều erythropoietin – hoóc-môn thiết yếu cho quá trình sản xuất hồng cầu) sau khi thực hiện phẫu thuật thận hoặc do ung thư thận. Điều này trực tiếp kích thích sản xuất tế bào hồng cầu.

Các nguyên nhân thường gặp làm tăng hồng cầu:

  • Mang thai, dậy thì
  • Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính
  • Suy tim
  • Tăng huyết áp động mạch phổi
  • Sống ở nơi đồi núi cao
  • Ung thư thận, gan

Các nguyên nhân ít gặp hơn gây ra tăng hồng cầu:

  • Tăng hồng cầu Chuvash
  • Dị tật bẩm sinh gây ảnh hưởng phân tử hemoglobin
  • Đột biến gen bẩm sinh

3. Hồng cầu tăng có nguy hiểm không?

Khi số lượng hồng cầu vượt mức trên hay nói cách khác là chỉ số RBC cao hơn thường xảy ra không nhiều, hồng cầu tăng số lượng có thể dẫn đến cô đặc máu trong trường hợp bị mất nước, nôn nhiều, đi ngoài hay bị bệnh đa hồng cầu thực.

Ngoài ra, số lượng hồng cầu tăng còn có thể dẫn đến một số bệnh như gây rối loạn tuần hoàn tim, phổi như bệnh tim bẩm sinh, hẹp động mạch phổi hay tình trạng thiếu oxy.

Tăng hồng cầu trong một số trường hợp được xem là một dạng ung thư máu thuộc dòng hồng cầu, bệnh tiến triển chậm và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.

Khi tăng hồng cầu bất tường vượt kiểm soát, lúc đó rất có thể bị bệnh Đa hồng cầu nguyên phát.

4. Chẩn đoán hồng cầu tăng cao bằng cách nào?

Để chẩn đoán tăng hồng cầu, các bác sĩ thực hiện các xét nghiệm và thủ thuật như sau:

  • Tổng phân tích tế bào máu
  • Xét nghiệm erythropoietin huyết thanh
  • Huyết đồ
  • Sắt huyết thanh, Ferritin
  • X-quang ngực
  • Điện tâm đồ

Tăng hồng cầu phát triển chậm trong khoảng thời gian từ 5 đến 20 năm, trong thời gian đó cơ thể bệnh nhân vẫn bình thường. Bệnh có lúc tăng lúc giảm, nếu được điều trị bệnh sẽ tiến triển chậm hơn và lượng hồng cầu có thể duy trì ở mức ổn định trong nhiều năm.

Để xác định rõ ràng tình trạng bệnh và nguyên nhân gây ra, bạn chỉ có cách thực hiện các xét nghiệm theo yêu cầu của bác sĩ. Sau khi có kết quả, bạn hãy trao đổi với bác sĩ và nghe theo hướng dẫn của họ để cải thiện tình trạng sức khỏe tốt hơn. Hy vọng bài viết này mang lại nhiều thông tin hữu ích cho bạn.

Chia sẻ.

Chức năng bình luận đã bị đóng