Ba mẹ phải làm sao khi bé 4 tuổi quá nhút nhát?

0

Nhiều ba mẹ lo lắng khi thấy con lên 4 tuổi có biểu hiện nhút nhát, không dám bắt chuyện với người lạ, không dám kết bạn. Bài viết sẽ hướng dẫn cha mẹ cách khắc phục tình trạng này.

1. Tại sao cần khắc phục tính nhút nhát ở trẻ 4 tuổi?

Nhút nhát khiến trẻ thường xuyên ở một mình

Nhút nhát khiến trẻ thường xuyên ở một mình

Trẻ nhút nhát có thể có những biểu hiện như sau:

  • Không chịu nói chuyện hay trả lời câu hỏi của người khác, dù đó là những câu hỏi rất đơn giản hoặc rõ ràng.
  • Không thích chơi đùa và tham gia các hoạt động tập thể.
  • Không thích ra chơi ở những không gian công cộng, đông người hoặc thoáng rộng (như sân trường chẳng hạn), trừ khi đi với một người thực sự thân thiết.
  • E ngại mỗi khi được người khác quan tâm chú ý, kể cả khi đó là sự chú ý tích cực.

Khi trẻ nhút nhát, các em có thể bị thiệt thòi nhiều mặt trong cuộc sống, chẳng hạn như:

  • Các em thường cô độc và không có nhiều niềm vui.
  • Khó hòa đồng với mọi người xung quanh, nên cũng thường ít bạn bè.
  • Tự ti, cảm thấy bản thân mình không có giá trị. Các em khó lòng phát huy những tài nghệ hoặc kỹ năng tiềm ẩn vì lo sợ bị người khác phán xét.
  • Do ngại giao tiếp, nên trẻ nhút nhát thường dễ bị bỏ quên, không được người lớn quan tâm đầy đủ.
  • Sự nhút nhát hoặc lo sợ thường xuyên có thể gây stress, dẫn đến các vấn đề về thể chất như đau dạ dày hoặc nhức đầu. Về lâu dài, trẻ có nguy cơ mắc phải những chứng tâm lý nghiêm trọng hơn như chứng dễ hoảng sợ, các bệnh sợ xã hội hay sợ đám đông.
  • Trẻ nhút nhát thường đánh mất nhiều cơ hội tốt để rèn luyện bản thân và phát triển các kỹ năng sống, từ đó các em sẽ dễ gặp thất bại trong cuộc sống khi lớn lên.

Cha mẹ cần phải khắc phục sớm tình trạng nhút nhát ở trẻ để giúp các em tự tin hơn, hòa nhập cuộc sống, đó là cách giúp tương lai trẻ tốt hơn.

2. Tại sao trẻ 4 tuổi nhút nhát?

Nguyên nhân khiến trẻ trở nên nhút nhát có thể do di truyền hay do tác động từ những người thân xung quanh. Cụ thể như sau:

Yếu tố di truyền

Các nhà tâm lý học đã chỉ ra rằng, di truyền là yếu tố nền tảng cho sự hình thành và phát triển nhân cách. Vì vậy, cha mẹ có tính cách hướng nội, không giỏi trong giao tiếp… có thể ảnh hưởng đến tính cách của trẻ sau này. Do đó, cha mẹ nên kịp thời giúp đỡ và sửa chữa cho con ngay từ sớm, tránh gây trở ngại cho quá trình trưởng thành và phát triển của trẻ

Môi trường sống hạn hẹp, ít tiếp xúc với thế giới bên ngoài

Môi trường sống hạn hẹp, nhiều âm thanh tiếng ồn, thiếu sự trải nghiệm thực tế để giao tiếp, chơi đùa… khiến trẻ hình thành tính cách nhút nhát, cô độc.

Có một thực tế là nhiều phụ huynh đã lạm dụng công nghệ thông tin vào quá trình dạy dỗ trẻ như: cho trẻ ngồi hàng giờ trước máy vi tính, chơi các game màu sắc trên điện thoại làm hạn chế sự giao lưu tương tác của trẻ với thế giới bên ngoài. Hoặc cha mẹ quá mải mê làm kinh tế, không có thời gian để trò chuyện, chia sẻ cùng con, điều này cũng tạo lên tính cách nhút nhát cho trẻ

Cha mẹ quá yêu chiều, bao bọc

Cuộc sống hiện đại, mỗi gia đình chỉ có từ một đến hai con nên việc cha mẹ chăm lo, bao bọc quá kỹ là điều dễ thấy. Trong cuộc sống cũng như trong học tập, cha mẹ đều lo cho trẻ từng chút một.

Sự bảo vệ này khiến cho trẻ không có cơ hội được tự lập bằng chính khả năng của mình, hình thành tâm lý ỷ lại, dựa dẫm, từ đó thiếu kinh nghiệm sống, trẻ trở nên nhút nhát, sợ hãi với mọi việc.

Cha mẹ hay trách mắng, dọa nạt trẻ

Hiện nay, việc cha mẹ đặt quá nhiều kỳ vọng vào con cái đã vô tình tạo cho trẻ cũng như bản thân các bậc phụ huynh một áp lực rất lớn. Điều này dẫn đến thái độ cáu gắt, mắng mỏ, thậm chí đánh trẻ khi thấy con làm trái ý bố mẹ. Trước thái độ tiêu cực của bố mẹ, trẻ luôn phải sống trong lo lắng, sợ làm sai vì thế thiếu chủ động và nhiệt tình trong mọi hoạt động.

Khi trẻ gào khóc, cha mẹ thường dùng “con cọp”, “ông ba bị”… để dọa nạt trẻ. Hay khi trẻ muốn tự mình ra ngoài chơi, cha mẹ thường dọa “ngoài đường có ông ba bị bắt cóc con đấy…” Điều này cũng ảnh hưởng không tốt đến tâm lý của trẻ, dần dần trẻ trở nên sợ hãi các nhân vật vô hình và mất đi sự mạnh dạn.

Trẻ thường xuyên phải lắng nghe những lời phê bình

Những trẻ hay bị khiển trách, phê bình, thậm chí mỉa mai sẽ cảm thấy như mình luôn thất bại, mặc cảm, từ đó mất đi nhiệt tình trong việc học và trong cuộc sống.

Nhìn chung, có rất nhiều nguyên nhân khiến trẻ nhút nhát. Khi thấy con có nét tính cách này cha mẹ không nên phàn nàn, vì phàn nàn chỉ thể hiện bố mẹ đang “tố cáo” trẻ kém cỏi so với bạn bè. Thay vào đó, cha mẹ nên tìm hiểu rõ các nguyên nhân cũng như biểu hiện nhút nhát của trẻ để kịp thời có những biện pháp khắc phục giúp trẻ tự tin hơn trong học tập và cuộc sống.

3. Khi trẻ 4 tuổi nhút nhát, cha mẹ nên làm gì?

Hãy thấu hiểu sự nhút nhát của con và tránh làm cho bé cảm thấy xấu hổ vì điều đó. Hãy thừa nhận những cảm xúc các bé, đừng phán xét một cách tiêu cực bởi điều đó sẽ càng làm bé cảm thấy bất an và nhút nhát hơn, thay vào đó hãy giúp các bé cảm thấy tốt hơn về bản thân. Nhờ những điều này mà khi lớn lên bé sẽ có khả năng đồng cảm với người khác, sẽ giúp bé phát triển kỹ năng xã hội và liên kết tốt hơn với mọi người.

Bố mẹ làm gương: Nếu phụ huynh là những người sống hòa đồng và cư xử thân thiện với mọi người xung quanh, con cái sẽ học tập được điều đó. Còn bố mẹ có tính hay lo âu sẽ khiến cho trẻ có cảm giác thế giới này là một nơi đáng sợ, và bé sẽ trở nên rụt rè hơn. Bố mẹ cần đảm bảo con mình được chăm sóc và vây quanh bởi những người sống tích cực, để trẻ tiếp nhận và học hỏi thái độ sống tích cực đó từ từ.

Chỉ cho con cách tự chăm sóc bản thân

Thông thường, những trẻ chỉ hoạt ngôn lanh lợi ở nhà, còn khi ra ngoài thì trẻ nhút nhát, rụt rè. Là do con cảm thấy không an toàn và tự tin khi phải quyết định hoặc hành động một mình. Vì vậy, ba mẹ phải cho con tập làm mọi việc chăm sóc cho chính bản thân. Phát triển cho trẻ tinh thần tự lập. Thậm chí, bạn có thể nhờ con cả một số công việc nhà đơn giản. Khi con làm tốt, cần khen ngợi và khích lệ con thật nhiều.

Khuyến khích con giao lưu, kết bạn

Cha mẹ không nên bao bọc con quá mức. Hãy tạo những thách thức nhỏ để con tự thể hiện mình. Thường xuyên cho trẻ tiếp xúc, giao lưu với thế giới bên ngoài. Ví dụ như khuyến khích trẻ tham gia vào các hoạt động, trò chơi tập thể. Cho trẻ tham gia nhiều hơn các lớp ngoại khóa như học đàn, học vẽ, kỹ năng sống…

Hãy dạy con những kỹ năng xã hội cơ bản: Trẻ cần được dạy cách giao lưu bằng mắt, bắt tay, mỉm cười và trò chuyện một cách đúng mực. Hãy nhập vai và dạy con cách tham gia một trò chơi, giới thiệu con với những đứa trẻ khác trong bữa tiệc, hoặc sắp xếp một buổi đi chơi. Những trẻ có thể thành công trong việc gia nhập vào nhóm của những đứa trẻ khác sẽ có khả năng quan sát tốt, biết cách hòa nhập với mọi người thay vì trở nên lạc lõng.

Chủ động gần gũi, giúp trẻ chia sẻ và cởi mở

Cha mẹ phải chủ động gần gũi con và giúp trẻ cởi mở chia sẻ những khó khăn bằng lời. Cha mẹ nên tìm hiểu sâu hơn những cảm xúc hoặc suy nghĩ thực đằng sau lời nói.

Ví dụ cha mẹ hỏi thêm vì sao con sợ người khác nhìn, tại sao con lại cảm thấy xấu hổ. Có thể các em có niềm tin là “con chẳng thể nào làm một cái gì đúng cả”. Hoặc “mọi người sẽ cười khi con làm điều gì đó sai nên con mới tránh và xấu hổ”.

Có thể giải thích cho con rằng sai sót là chuyện bình thường. Cha mẹ đôi lúc cũng sai nhưng không ai cười cha mẹ cả. Sau đó hỏi về những điểm mạnh của trẻ để các em cảm thấy tự tin hơn. Ví dụ như cha mẹ có thể nói là “nhưng bố mẹ thấy ở nhà con kể chuyện rất hay. Nên bố mẹ tin rằng con có thể kể những câu chuyện đó cho các bạn“…

Đó là cách dạy trẻ tư duy kiểu Nhật, giúp trẻ tư duy tích cực. Bằng cách thức đó, cha mẹ sẽ giúp con có những niềm tin mới, tích cực hơn về bản thân. Từ đó con chủ động tích cực tham gia vào các hoạt động với bạn bè.

Không ép trẻ phải giao tiếp khi con không thoải mái

Khi con ra ngoài chơi hoặc có người lạ đến nhà, bạn đừng ép con phải chào hỏi hay nói chuyện vui vẻ. Hãy để con tự nhiên. Khi con quan sát kĩ mà thấy khách không có biểu hiện hại bé thì bé sẽ tự nhiên lại gần và tiếp xúc. Đó là cách dạy con ngoan hiệu quả, việc thúc ép khiến bé càng thêm lo lắng và sợ hãi.

Các cha mẹ cũng cần lưu ý, quá trình giúp trẻ 4 tuổi thoát khỏi nhút nhát cần sự kiên trì và lâu dài. Điều quan trọng nhất là cha mẹ hãy luôn bên con và thể hiện tình yêu thương với con vô điều kiện, học cách lắng nghe và thấu hiểu trẻ.

Chia sẻ.

Chức năng bình luận đã bị đóng